Rusya Federasyonu, son yıllarda ürün sahteciliğiyle mücadele etmek, vergi kayıplarını önlemek ve tüketici güvenliğini artırmak amacıyla kapsamlı bir dijital izlenebilirlik sistemi oluşturmuştur. Bu sistemin merkezinde Chestny ZNAK yer almaktadır. Chestny ZNAK, Rusya’ya sunulan belirli ürün gruplarının karekod ile etiketlenmesini ve dijital olarak takip edilmesini zorunlu hale getiren ulusal bir izleme sistemidir.

Rusya’ya ihracat yapan üretici ve ihracatçı firmalar için bu sistem büyük önem taşımaktadır. Çünkü zorunlu kapsama giren ürünlerde karekod kullanılmadan pazara giriş yapılması mümkün değildir. Bu yazıda, Chestny ZNAK karekod zorunluluğunun hangi ürün gruplarını kapsadığını, kapsamın nasıl genişlediğini ve firmaların bu sürece nasıl hazırlanması gerektiğini detaylı şekilde ele alacağız.

1. Chestny ZNAK Sisteminin Kapsam Yapısı

Chestny ZNAK sistemi, tek seferde tüm ürünleri kapsayan bir yapı değildir. Rusya devleti, uygulamayı aşamalı olarak devreye almıştır. Öncelikle riskli ve sahteciliğe açık sektörler sisteme dahil edilmiş, daha sonra kapsam kademeli olarak genişletilmiştir.

Bu yaklaşım sayesinde firmalar sisteme uyum sağlamak için zaman kazanmış, devlet ise uygulamayı kontrollü şekilde yaygınlaştırmıştır.

2. Tütün ve Sigara Ürünleri

Chestny ZNAK sisteminin ilk uygulandığı sektörlerin başında tütün ürünleri gelmektedir. Sigara, puro, tütün mamulleri ve elektronik sigara ürünleri bu kapsama dahildir.

Bu ürünler, yüksek vergi oranları ve kaçakçılık riski nedeniyle öncelikli olarak izleme sistemine dahil edilmiştir. Her bir paket, benzersiz karekod ile takip edilir.

3. İlaç ve Medikal Ürünler

İlaç sektörü, sistemin en kritik uygulama alanlarından biridir. Reçeteli ve reçetesiz ilaçlar, tıbbi ürünler ve bazı sağlık ekipmanları karekod zorunluluğu kapsamındadır.

Bu uygulama sayesinde sahte ilaçların piyasaya girmesi engellenir ve hastaların güvenliği artırılır. Ürünlerin üretimden eczaneye kadar tüm hareketleri kayıt altına alınır.

4. Ayakkabı ve Deri Ürünleri

Ayakkabı sektörü, Chestny ZNAK kapsamında yer alan önemli tüketim ürünlerinden biridir. Spor ayakkabılar, klasik ayakkabılar, botlar ve sandaletler bu gruba dahildir.

Özellikle ithal ayakkabılarda sahtecilik oranının yüksek olması, bu sektörün erken dönemde kapsama alınmasına neden olmuştur.

5. Hazır Giyim ve Tekstil Ürünleri

Giyim sektörü, sistemin yaygınlaştığı en büyük alanlardan biridir. Mont, ceket, tişört, pantolon, elbise, iç giyim ve dış giyim ürünleri Chestny ZNAK kapsamındadır.

Marka taklitlerinin yoğun olduğu bu sektörde karekod zorunluluğu, hem tüketici güvenini hem de marka haklarını korumayı amaçlar.

6. Parfüm ve Kozmetik Ürünleri

Kozmetik ve kişisel bakım ürünleri de sistem kapsamında yer almaktadır. Parfüm, krem, losyon, makyaj ürünleri, saç bakım ürünleri ve cilt bakım ürünleri bu gruba dahildir.

Bu ürünlerde sahte üretim ciddi sağlık riskleri oluşturduğu için izlenebilirlik büyük önem taşımaktadır.

7. Lastik ve Otomotiv Yedek Parçaları

Otomotiv sektöründe özellikle araç lastikleri Chestny ZNAK kapsamına alınmıştır. Bunun yanı sıra bazı yedek parça gruplarında da uygulama yaygınlaşmaktadır.

Lastiklerin üretim tarihi, menşei ve dağıtım süreci sistem üzerinden izlenerek güvenli kullanım desteklenir.

8. Fotoğraf ve Elektronik Ürünler

Kamera, fotoğraf makinesi, lens ve bazı elektronik cihazlar da sistem kapsamına dahil edilmiştir. Bu grupta özellikle yüksek değerli ürünlere öncelik verilmiştir.

Bu uygulama sayesinde paralel ithalat ve sahte ürünlerin pazara girişi sınırlandırılır.

9. Süt ve Süt Ürünleri

Gıda sektöründe özellikle süt ve süt ürünleri Chestny ZNAK sistemine dahil edilmiştir. Süt, yoğurt, peynir ve benzeri ürünlerde izlenebilirlik zorunlu hale gelmiştir.

Bu sayede gıda güvenliği artırılır ve soğuk zincirin takibi sağlanır.

10. Maden Suyu ve İçecekler

Bazı alkolsüz içecek grupları, maden suları ve aromalı içecekler de sisteme dahil edilmiştir. Bu ürünlerde üretim ve dağıtım süreçleri dijital olarak izlenir.

Vergi kaybının önlenmesi ve kalite kontrolünün artırılması bu uygulamanın temel amaçlarındandır.

11. Ev Tekstili ve Ev Ürünleri

Perde, nevresim, yatak örtüsü ve benzeri ev tekstili ürünleri de bazı dönemlerde kapsama alınmıştır. Bu alanda uygulama aşamalı olarak genişletilmektedir.

Özellikle ithal ürünlerde izlenebilirlik ön plana çıkmaktadır.

12. Yeni Eklenen ve Planlanan Ürün Grupları

Chestny ZNAK sistemi dinamik bir yapıya sahiptir. Rusya devleti, her yıl yeni ürün gruplarını kapsama dahil etmektedir. Elektronik sigaralar, çocuk ürünleri, yapı malzemeleri ve bazı kimyasal ürünler gelecekte kapsama girebilecek alanlar arasında yer almaktadır.

Bu nedenle ihracatçı firmaların düzenli olarak güncel mevzuatı takip etmesi büyük önem taşır.

Firmalar İçin Uyum Sürecinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kapsama giren ürün gruplarında faaliyet gösteren firmalar için uyum süreci yalnızca etiket basmakla sınırlı değildir. Ürün kayıtları, seri numarası yönetimi, veri aktarımı ve raporlama süreçleri de sistemle entegre edilmelidir.

Ayrıca yazılım altyapısı, etiketleme ekipmanları ve personel eğitimi de bu sürecin önemli parçalarıdır. Doğru planlama yapılmadığında ihracat süreçlerinde ciddi gecikmeler yaşanabilir.

Sonuç

Chestny ZNAK karekod zorunluluğu; tütün, ilaç, tekstil, ayakkabı, kozmetik, gıda, otomotiv ve elektronik gibi birçok stratejik sektörü kapsamaktadır. Sistem, Rusya pazarında şeffaflık, güvenlik ve kaliteyi artırmayı hedefleyen kapsamlı bir dijital altyapı sunmaktadır.

Rusya’ya ihracat yapan firmalar için bu sistem artık bir seçenek değil, zorunluluktur. Ürün gruplarına göre kapsama durumunun doğru analiz edilmesi ve gerekli altyapının zamanında kurulması, pazarda sürdürülebilir başarı için kritik öneme sahiptir. Chestny ZNAK uyumunu doğru yöneten firmalar, hem yasal risklerden korunur hem de rekabet avantajı elde eder.